Novgorod is gebouwd op beide oevers van de Volchov rivier. Hoewel Novgorod letterlijk "Nieuwe Stad" betekent, is het feitelijk één van de oudste steden van Rusland. Novgorod werd gesticht in de 9e eeuw en was een zeer rijke handelsstad, die deel uitmaakte van de Hanze. In het jaar 1136 - Novgorod was toen op Kiev na de belangrijkste stad van Rusland - kreeg Novgorod zelfs een speciale status als handelsrepubliek, met eigen wetten en een eigen gouveneur. De stad had zelfs een primitieve democratie (uniek voor die tijd) geleid door handelaren in plaats van de adel en mensen met nobele status. Dit bleef zo tot 1478, toen Novgorod onderworpen werd aan het leiderschap van de prinsen uit Moskou.

In tegenstelling tot vroeger is het huidige Novgorod, dat ruim 200 duizend inwoners telt, een rustig, provinciaal plaatsje. Hoewel Novgorod als handelsstad veel heeft ingeboet, vandaag de dag staat toerisme op de handelsbalans. De vele schitterende eeuwenoude gebouwen ademen de rijke geschiedenis van Novgorod.

Novgorod werd grotendeels gerenoveerd na de vernielingen die de Duitsers toebrachten aan de stad, ten tijde van de bezetting in WOII. Nu staat het centrum van de stad op de werelderfgoed-lijst van UNESCO. En wanneer u de byzantijnze St. Sofia kathedraal uit 1050, het unieke oud-Russische Kremlin van Novgorod met haar eeuwenoude archieven, het Yurev klooster en de St. George Kathedraal aan de rivier ziet, begrijpt u waarom. Tot het lijstje met attracties behoort ook het Millennium Monument, welke in Novgorod te bewonderen is. Novgorod wordt als de oudste stad van Rusland beschouwd (omdat de eerste prins van Rusland hier zetelde). Het bijna 16 meter hoge monument werd op 8 september 1862 onthuld ter ere van het 1000-jarige bestaan van Rusland.

Het monument is net een bronzen verjaardagstaart. De vrouwen op de top van het 15,7 meter hoge monument stellen Vrouwe Rusland en de Orthodoxe Kerk voor. Om het midden, met de klok mee vanaf het zuiden zijn Rurik, Prins Vladimir van Kiev, de tsaren Mikhail Romanov, Peter de Grote en Iwan III en Dmitry Donskoi te zien. Onderaan zijn 109 figuren te zien, waaronder militaire helden, artistieke en literaire figuren. In de tijd van de Nazi’s was het monument bijna meegenomen naar Duitsland. Gelukkig is het Rode Leger erin geslaagd dit plan te verijdelen. Na de bevrijding van Novgorod is het monument gerestaureerd en in november 1944 is het weer onthuld voor het publiek.

Reizigers die geinteresseerd zijn in Russische geschiedenis, cultuur en architectuur kunnen eigenlijk niet om Novgorod heen!