Perm kwam in 1723 voort uit het dorpje Yegoshikha, dat al in 16e eeuw bestond. De stad is gebouwd op beide oevers van de Kama rivier (geografisch gezien de grootste rivier in Europa) in het westelijke deel van het Oeralgebergte. Perm komt van het woord "perem", hetgeen "ver land" betekent in het oud-Fins. Het gebied aan de Kama was in de 16e en 17e eeuw niet toegankelijk voor Russen. De lokale bevolking waaronder de Komi (afstammelingen van de Ugro-Finnen), Tataren en Udmurten voorkwamen, vaak met geweld, dat de Russen zich vestigden in de regio. Hierin kwam verandering toen de tsaar de Stroganov familie (en later ook de Demidovs) naar het gebied stuurde op een vreedzame missie om het gebied te verkennen en een inventarisatie te maken van aanwezige grondstoffen. Deze families, nauw bevriend met de tsaar, hadden al een grote rol gespeeld in de industrialisatie van Europees Rusland.
De missie had succes. De Stroganovs kregen zelfs alle medewerking van de Komi
toen zij werk en educatie in het vooruitzicht stelden. De eerste berichten
van de Stroganovs aan de tsaar waren positief: de Oeral zou beschikken
over enorme hoeveelheden zout, ijzer, koper en andere ertsen. De tsaar
was zeer verheugd en gaf opdracht tot industrialisatie van het gebied.
Vanuit de oudste nederzetting in de Oeral, "Cherdyn Veliki",
co-ordineerden de Stroganovs de bouw van fabrieken in Solikamsk, Kungur,
Suksun en andere plaatsjes in de regio. De eerste koperfabriek werd gebouwd
in Perm. Vanwege de centrale ligging van Perm aan de Kama rivier (via de
Volga verbonden met Moskou en St. Petersburg) gaf de tsaar de opdracht
om deze plaats tot centrum van de Oeral te maken. Perm werd, op St. Petersburg
na, als eerste en enige stad geheel gebouwd volgens een plan. Dit verklaart
overigens de kaarsrechte straten in het oude centrum van Perm. Er kwam
een universiteit, een bibliotheek, een administratie, een theater, etc.
In 1797 werd Perm de hoofdstad van Prikamye (="onder de Kama"),
een enorme provincie die ook steden als Solikamsk, Kungur, Ekaterinburg
en Serov zou omvatten. Later werd Perm de hoofdstad van de Oeral.
In de periode tot 1917 zou Perm uitgroeien tot een belangrijk industrieel centrum. Belangrijkste industrieën waren koper, machinebouw en scheepsbouw. De stad kreeg bovendien een functie als "poort naar Siberie".
In Perm werd namelijk begonnen met de bouw van een weg, dwars door de Oeral,
naar Yekaterinburg en het Siberische Omsk en Tobolsk. Perm was ook een belangrijke
'hub' in de bouw van de Transsiberische spoorlijn die West-Rusland (toen nog
om Yekaterinburg heen) via Omsk rechtstreeks met Siberië zou verbinden. In die tijd ontwikkelde Perm zich tot het centrum van Russische oorlogsindustrie.
Inmiddels was Perm ook bekend geworden als het cultureel hart van de Oeral. De componist Chaikovsky, ballet-impressario Sergey Diaghilev, ballerina Anna Pavlova en Boris Pasternak hadden Perm op de culturele kaart gezet.
Vanaf de revolutie van de Bolsjewieken brak echter een slechte tijd aan voor
de voortvarende stad. Vlak voordat de revolutie losbrak werd toenmalige tsaar
Mikhail Romanov (broer van Nicholas II Romanov) naar Perm verbannen. Ruim een
jaar leefde hij in relatieve vrijheid in "Hotel nr.1" (nog steeds
te bezichtigen) totdat hij 's nachts door een groep bolsjewieken van zijn bed
gelicht werd. Zij namen de tsaar mee naar een buitenwijk van de stad waar ze
hem en zijn secretaris, de Engelsman Johnson, doodschoten. Op de vermoedelijke
plaats van de moord staat nu een kapel ter nagedachtenis van Mikhail Romanov.
Toen de Bolsjewieken in West-Rusland stad na stad overnamen en uiteindelijk
bij Perm "aankwamen", stuitten zij op veel verzet. Pas toen Lenin dreigde alle
toegangswegen naar Perm af te sluiten en daarmee een hongersnoof te creëren,
'capituleerde' ook Perm. Lenin strafte het verzet van Perm door de macht van
de stad rigoreus in te dammen. Hiertoe splitste hij Prikamye op in 4 delen
en verplaatste de provinciale administratie naar het veel proletarischere (lees:
pro-Leninistische) Yekaterinburg. Yekaterinburg werd hiermee de nieuwe hoofdstad
van de Oeral.
Verboden stad
Onder Stalin werd Perm een belangrijke spil in de GULAG-archipelago.
In de regio werden honderdduizenden politieke gevangenen
in een 100-tal strafkampen dwangarbeid opgelegd. Het enige
overgebleven GULAG kamp in heel Rusland bevindt zich trouwens
zo'n 150km ten noordoosten van Perm, nabij de stad Chusovoy.
Het kamp, Perm-36, is nu een museum in nagedachtenis van
de GULAG. Vanwege de GULAG en de enorme oorlogsindustrie
in de stad werd Perm een verboden gebied waartoe zelfs Russen
van buiten Perm de toegang onthouden werd. Perm produceerde
o.a. artillerie, (ballistische) raketten, tankonderdelen
en motoren voor MiG-straaljagers en motoren voor Soyuz ruimteraketten.
Naast oorlogsindustrie beschikte Perm ook over 2 belangrijke
militaire luchtbases.
Pas in 1991 was Perm weer toegankelijk voor buitenlanders.
Ondanks lange afzondering van de buitenwereld heeft Perm opvallend
goed mee kunnen liften op de omslag naar de vrije markteconomie.
Sterker nog, Perm behoort nu tot de welvarender
steden van Rusland. Dit komt vooral door de grote voorraden
olie en ertsen in het gebied. Lukoil, Rusland's grootste oliemaatschappij,
is sterk vertegenwoordigd in de stad.
Vandaag de dag wonen er
bijna 1,2 miljoen mensen in Perm.
Bezienswaardigheden
Tot de bezienswaardigheden van de stad behoren onder andere
het Motovilikha Militair openluchtmuseum, het Diaghilev museum,
Hotel Nr.1 (laatste woonplaats van de laatste Russische tsaar),
de historische Sibirskaya straat en het Academische Opera & Ballet
Theater "Chaikovsky". Perm is een echte theaterstad;
het heeft maar liefst 8 professionele theaters. Verder hoort
een wandeling over de boulevard van de indrukwekkende Kama
rivier bij een bezoek aan de stad. Perm strekt zich 65 kilometer
uit langs de oever van de Kama. Qua oppervlakte is Perm de
grootste stad van Rusland, na Moskou.
In februari vindt het jaarlijkse "Snow, Ice & Fire" festival
plaats, waarbij teams uit de hele wereld bezoekers trakteren
op schitterende sneeuw -en ijssculpturen. Men kan ook de aardbreuk
bezichtigen die door de stad loopt. Aan de hand van de sedimenten
in deze breuk onderscheidde de Schotse geoloog Sir
Murchinson in de 19e eeuw een nieuw geologisch tijdperk, welke
nu als "de Perm periode" in de aardrijkskundige boeken staat.
Ook leuk om te bezichtigigen:
Rusland's grootste drukkerij "Goznak" in Kosmonavtov boulevard.
Hier
wordt onder andere het Russische briefgeld gedrukt. Spijtig
doch begrijpelijk is het niet mogelijk het gebouw van binnen
te bezichtigen.
Regionale bezienswaardigheden: Kungur, Belaya
Gora en Perm-36
Voor wie wat meer tijd heeft behoort een dagexcursie naar Kungur
tot de mogelijkheden. Kungur is een historisch stadje aan de
Iren' rivier met verschillende eeuwenoude kathedralen. Even
buiten Kungur kan men een bezoek brengen aan de beroemde "IJsgrotten
van Kungur", één van de grootste grottenstelsels
in Rusland. De indrukwekkende ijsafzettingen en ijsstalagmieten/stalactieten,
welke bijzonder mooi worden uitverlicht, zijn een lust voor
het oog. Het Belaya Gora klooster (het grootste klooster in
de Oeral), dat zich op 50km van de weg Perm - Kungur op een
berg in de natuur bevindt, is ook de moeite waard. Een andere
interessante dagexcursie is het GULAG museum Perm-36. Zo'n
120 kilometer van het GULAG kamp bevindt zich een grote obelisk
die de grens tussen Europa en Azië aanduidt.
De obelisk, welke nog net binnen de provinciegrens van Perm
staat, werd onthuld tijdens een internationale geologische
conventie in Perm in 2001. Uit de obelisk komt overigens
een leuk bijkomend feit voort: Perm is de meest oostelijke
stad van Europa.
De Oeral
Verder is Perm een populaire bestemming voor tours naar het
Oeralgebergte omdat het westelijk deel van de Oeral enorm
rivier- en bosrijk is. De meanderende bergriviertjes lenen
zich uitstekend voor zowel catamarantrips als rafting. Het
gebied leent zich ook voor trekkings, er liggen 2 grote natuurreservaten.
Het gebied heeft erg veel (karst)grotten, oftewel favoriete
woonplaatsen voor de bruine beer, een prominente bewoner
van het Oeralgebergte zoals het wapen van Perm al doet vermoeden...
Bezoek Perm! Voor de mogelijkheden zie City to Go stedenreis Perm of neem contact op met Tiara Tours voor meer informatie. |